Gliwice ponownie stały się miejscem debaty o bezpieczeństwie w sieci. W Centrum Edukacyjno-Kongresowym Politechniki Śląskiej zorganizowano drugą edycję konferencji CyberŚląskie, w której udział wzięli przedstawiciele administracji, samorządów, środowiska naukowego oraz firm technologicznych.
Rozmowy dotyczyły sposobów skuteczniejszej ochrony instytucji publicznych i infrastruktury w obliczu rosnącej liczby cyberataków. Poruszono również temat współdziałania miast i uczelni, wymiany doświadczeń oraz tworzenia centrów wymiany i analizy informacji o cyberzagrożeniach (ISAC) oraz Lokalnych Centrów Cyberbezpieczeństwa, które mają wspierać samorządy.
– Zależy nam, by Gliwice były miastem nowoczesnym, ale przede wszystkim bezpiecznym cyfrowo. Skoro coraz więcej usług publicznych działa online, musimy dbać o dane mieszkańców i stabilność systemów używanych na co dzień. Od kilku lat konsekwentnie rozwijamy kompetencje cyfrowe i wzmacniamy zabezpieczenia miejskiej infrastruktury. Chcemy też dzielić się doświadczeniami z innymi samorządami – podkreśliła zastępca prezydent Gliwic Agnieszka Dylewska.
Strategia cyberbezpieczeństwa Gliwic na lata 2026–2030
Wśród kluczowych wątków konferencji znalazła się przyjęta w ubiegłym roku Strategia cyberbezpieczeństwa Miasta Gliwice na lata 2026–2030. To pierwszy w Polsce tak kompleksowy dokument tego rodzaju. Zakłada on stworzenie „cybertarczy miasta”, czyli spójnego systemu ochrony cybernetycznej obejmującego wszystkie miejskie jednostki – od urzędu i szkół po spółki komunalne.
Planowany system ma obejmować:
- stały monitoring informatycznej infrastruktury miasta,
- wspólne standardy ochrony danych,
- działania edukacyjne skierowane do mieszkańców i pracowników samorządu.
Celem jest podnoszenie świadomości zagrożeń i zmniejszanie ryzyka ataków, które coraz częściej wymierzone są w administrację publiczną.
O genezie strategii, jej najważniejszych założeniach oraz planowanym wdrożeniu podczas panelu dyskusyjnego mówili: Katarzyna Chwastek, sekretarz miasta Gliwice, Anna Proksa, pełnomocnik Prezydenta Miasta ds. cyberbezpieczeństwa, Agnieszka Olbrycht-Banach, prezes zarządu Śląskiej Sieci Metropolitalnej w Gliwicach oraz inż. Jarosław Homa, pełnomocnik rektora Politechniki Śląskiej ds. cyberbezpieczeństwa.
Współpraca i wymiana informacji o zagrożeniach
Podczas konferencji wskazywano również na potrzebę szerszej współpracy samorządów i instytucji publicznych. Jedną z omawianych inicjatyw jest platforma ISAC-JST, która ma ułatwiać samorządom wymianę informacji o cyberzagrożeniach, podatnościach i dobrych praktykach. Równolegle środowisko akademickie rozwija sieć ISAC.silesia.edu, skupiającą uczelnie i ekspertów zajmujących się bezpieczeństwem cyfrowym.
CyberŚląskie pokazało, że wraz z postępującą cyfryzacją cyberbezpieczeństwo coraz rzadziej jest wyłącznie obszarem działań specjalistów IT. W praktyce staje się wspólnym zadaniem samorządów, uczelni i firm technologicznych, bo od odporności systemów cyfrowych zależy działanie wielu usług wykorzystywanych przez mieszkańców każdego dnia.
Głosy uczestników konferencji
Prof. dr hab. inż. Marek Pawełczyk, rektor Politechniki Śląskiej
Rektor ocenił, że „CyberŚląskie” pokazuje, jak budować trwałą cyberodporność poprzez odpowiedzialne partnerstwo samorządów, operatorów infrastruktury krytycznej i środowiska naukowego. Zwrócił uwagę, że współczesne zagrożenia wymagają współdziałania, ponieważ pojedyncza instytucja nie jest w stanie skutecznie odpowiadać na nie samodzielnie. Podkreślił też rolę uczelni technicznych w kształceniu kadr oraz tworzeniu metodyk, narzędzi i modeli oceny ryzyka, które mogą być wykorzystywane w administracji i sektorze publicznym. Jak zaznaczył, ważne jest również przenoszenie wyników badań i doświadczeń z ćwiczeń cybernetycznych do praktyki działania instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo społeczeństwa. Dodał, że Politechnika Śląska współorganizuje konferencję, bo rozwój kompetencji i wspólnie wypracowane standardy mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa cyfrowego regionu i kraju.
Agnieszka Olbrycht-Banach, prezes zarządu Śląskiej Sieci Metropolitalnej w Gliwicach
Prezes Śląskiej Sieci Metropolitalnej wskazała, że w warunkach postępującej cyfryzacji bezpieczeństwo danych przestało być domeną działów IT i stało się podstawą funkcjonowania każdej organizacji. Podkreśliła, że jako współorganizatorzy konferencji kładą nacisk na szersze spojrzenie na cyberbezpieczeństwo, pokazując, iż skuteczna ochrona to przede wszystkim świadomość i właściwe procesy, a nie wyłącznie zaawansowane technologie.
Dr inż. Jarosław Homa, CISO, pełnomocnik rektora ds. cyberbezpieczeństwa Politechniki Śląskiej
Dr inż. Jarosław Homa zwrócił uwagę na trzy elementy, które z jego perspektywy są kluczowe: świadomość i kompetencje ludzi, dojrzałe procesy oraz standardy, a także współpraca oparta na zaufaniu i szybkiej wymianie informacji. Wyjaśnił, że dlatego istotnym wątkiem konferencji jest rozwój inicjatyw typu ISAC, bo w dynamicznym środowisku zagrożeń przewagę buduje się nie tylko technologią, ale również koordynacją działań i dzieleniem się doświadczeniami. Dodał, że szczególnie ceni zacieśnianie współpracy pomiędzy ISAC–JST a ISAC.silesia.edu, któremu przewodniczy, by łączyć praktyków z zapleczem eksperckim i naukowym, porządkować wiedzę o zagrożeniach, wypracowywać rekomendacje oraz wzmacniać zdolności obronne poprzez wspólne ćwiczenia, scenariusze i dobre praktyki.